- Bacalar yakıt tipine ve kazan özelliklerine göre uygun malzemelerden imal edilmelidir. Doğalgazlı kazan bacalarında baca iç cidarında AISI 316-L kalite paslanmaz çelik kullanılır. Baca hattının durumuna göre iç cidarın dış yüzeyine taş yünü izolasyon uygulanır ve taş yünü izolasyonu korumaya yönelik paslanmaz çelik veya alüminyumdan dış cidar malzeme ile kaplanır.

- Her kazan için ayrı bir baca yapılmalıdır. Ancak gaz yakıtlı kazan bacalarında, gaz firmaları veya gaz dağıtım kuruluşlarınca önerilen kriterlere göre ortak baca uygulanabilir. Baca kesitleri kazan ve baca ilişkisine göre TSEN 13384 ' e göre hesaplanmalıdır. Kesit hesaplanmasında kazan tipi, duman kanalı ( kazan ile baca arası ) uzunluğu, dikey baca uzunluğu, bacanın dışarıdan veya şafttan gitmesi gibi değerler değerlendirilerek baca çapı hesaplanır. Baca çapı hesabında en uygun değer alınmalıdır.

- Kazan bacalarına başka cihaz bacaları bağlanamaz.

- Bacalar mümkünse bina içinde olmalıdır. Zorunlu hallerde, bacanın bina dışında yapılması gerekirse soğumaması için yeterli ısı yalıtımı ve dış koruması yapılmalıdır.

- Katı ve sıvı yakıtlı tesis bacaları dolu tuğla (içi sıvalı) veya ateş tuğlası ile, gaz yakıtlı kazanlarda ise baca ısıya, yoğuşma etkilerine dayanıklı malzemelerden ve uygun üretim teknikleri ile yapılmalıdır. Metal bacalarda yanma sesinin yukarılara iletilmemesi için gerekli tedbirler alınmalı ve baca topraklaması yapılmalıdır.

- Bacaların en altında temizleme kapağı bulunmalıdır.

- Gaz yakıtlı kazanlarda temizleme kapağına ek olarak drenaj düzeni yapılmalıdır.

- Bacalar, yanlarındaki bina ve engellerden etkilenmeyecek şekilde tesis edilmeli, bu engellerin en üst noktasından veya münferit binalarda mahya kotundan en az 1 m yükseklikte olmalı ve üzerine şapka yapılmalıdır.

- Bacalar mümkün olduğunca dik yapılmalı, zorunlu hallerde ise yatayla en az 60ø açıda tek sapmaya izin verilmelidir.

- Duman kanalları, çelik malzemeden yapılarak izole edilmelidir. Gaz yakıtlı kazanlarda paslanmaz çelik tercih edilmelidir. Kanallar, kolayca temizlenecek şekilde düzenlenmeli, gaz analizi için üzerinde ölçüm delikleri bırakılmalıdır. Duman kanalı ana bacaya direkt ve %5 lik yükselen eğimle bağlanmalı, 2 adet 45ø lik dirsekten fazla sapma olmamalıdır.

- Baca ve duman kanallarında TS 901′e uygun yalıtım malzemeleri kullanılmalıdır.

- Yüksek binaların bacalarında, genleşme ve bacanın kendini taşıması için gerekli tedbirler alınmış olmalıdır.

- Baca kesiti zorunlu olmadıkça dairesel olmalıdır.

Bacalar montaj ve imalattan önce çok iyi tasarlanmalıdır.

BACANIN PLANLANMASI

Çatı Üzerinde Baca

Bacadan gazlarının çatı üzerinde  dış ortama çıktıklarında bölgesel rüzgarlardan etkilenmeyip düzgün bir şekilde atmosfere karışabilmesi için belirli koşulların sağlanması gerekir. Aksi durumlarda farklı açılardan gelecek rüzgarın çatı üstünde oluşturacağı hava sirkülasyonları baca gazı çıkışına karşı direnç  oluşturacaktır.

TS 11386 (DIN18160) ‘YA GÖRE SAĞLANMASI GEREKEN ŞARTLAR

Eğimli Çatı Durumu (DIN 18160, TS 11386)

Çatı eğimi >20^o ise  baca ağzı mahyayı 40 cm geçmelidir.

Çatı eğimi < 20^o  ise baca ağzı çatı yüzeyinden 1mt dik uzaklıkta olmalıdır

Düz Çatı Durumu (DIN 18160)

Çatı düz ise çatı üzerindeki bacanın  en az 1 mt yükselmesi gerekmektedir.

Eğer düz çatı üzerinde herhangi bir yapı var ise (Asansör dairesi, su deposu vs.)Bacanın yüksekliği bu yapıya olan uzaklığa göre belirlenir.

·          Eğer baca, bu yapıya yapının yüksekliğinin 1,5 katından daha uzaksa çatı üzerinde 1 mt yükselmesi yeterli olur.

·          Eğer yapının yüksekliğinin 1,5 katından daha yakınsa bu yapıya göre 1 mt daha yüksekte olmalıdır.

Çatı pencereleri

·           Çatı üzerinde pencere, kuşluk tipi açıklıklar varsa yine belirli şartlara dikkat edilmelidir.

      Eğer baca, açıklığa 1,5 mt den daha uzaksa eğimli çatılardaki koşullara uymak yeterlidir.

·          Eğer 1,5 mt den daha yakınsa diğer koşulların yanında bu açıklıktan da 1 mt daha yüksek olmalıdır.

EN 13384-1’e Göre Çeşitli Durumlarda Rüzgar Basıncı (P_L) Değerleri

 Rüzgar Basıncı (P_L)

 Rüzgar basıncı baca çıkışında rüzgar nedeni ile oluşan basınca verilen isimdir.

EN 13384-1’e göre; baca çıkış ağzının çatı üzerindeki durumu ile ilişkili olarak baca çapı hesaplamalarında kullanılan P_L farklı değerler alabilir. Çap hesabı P_L değeri göz önünde bulundurularak yapılırsa gerekli baca çekişi sağlanmış olur.

1. Çatı açısı < 25 ° ise

Baca ağzının çatıya dik uzaklığı ³ 1m

Rüzgar Basıncı P_L = 0 Pa

2. Baca ağzı mahyayı geçmiyor, çatı açısı> 40 °ise

Baca ağzının çatı yüzeyine yatay mesafesi:

a)    L> 2,3 m
Rüzgar Basıncı P_L = 0 Pa

b)    L< 2,3 m

Rüzgar basıncı P_L = 40 Pa
(Sahile olan uzaklık < 20 km)

Rüzgar basıncı P_L = 25 Pa

            (Sahile olan uzaklık > 20 km)

3. Baca ağzı mahyayı 40 cm geçmiyor

Çatı açısı > 25 ° < 40 °

Baca ağzının çatıya yatay uzaklığı < 2,3 m ise

a)        Baca ağzı ve yanma havası girişi çatının aynı tarafında ise

Rüzgar Basıncı P_L = 0 Pa

b)       Baca ağzı ve yanma havası girişi çatının farklı tarafında ise

Rüzgar basıncı P_L = 40 Pa
(Sahile olan uzaklık < 20 km)

Rüzgar basıncı P_L = 25 Pa

            (Sahile olan uzaklık > 20 km)

Not: Bu koşul baca ağzı ile mahya arası yatay mesafe < 1m ise geçerli değildir.

4. Yapının çevresindeki yükseltiler

Yapının çevresinde bulunan binalar, ağaçlar ve doğal yükseltilerde yine baca çekişini etkileyip elverişsiz bir rüzgar basıncı yaratabilir.

Çekişi etkileyecek koşullar bacanın;

·          Yüksek yapılara 15 metrelik mesafe içerisinde bulunması

·          Aynı zamanda yatayda 30° ‘den büyük bir açı ile yapıyı görmesi

·          Bu yatay açı ile birlikte 10° ‘den büyük bir dikey açı içerisinde yer alması.